Żelazo i jego rola w organizmie

Żelazo jest jednym z najważniejszych mikroelementów potrzebnych organizmowi. Zobaczmy jaka jest jego rola w organizmie i gdzie możemy go znaleźć?

fe

Żelazo to jeden z podstawowych mikroelementów występujących w organizmie człowieka i zapewniających jego prawidłowe funkcjonowanie. Pierwiastek ten wchodzi w skład hemoglobiny krwi obwodowej. Żelazo jest także składnikiem mioglobiny, odpowiedzialnej za magazynowanie tlenu oraz budulcem wielu enzymów pełniących istotne funkcje w organizmie człowieka. To właśnie dzięki niemu krew jest czerwona. Organizm magazynuje pewną ilość żelaza, w wątrobie, śledzionie i szpiku. W pokarmach pochodzenia zwierzęcego około 40% żelaza występuje w łatwo przyswajalnej postaci hemowej (mioglobina, hemoglobina). Jego przyswajalność z pokarmów wynosi około 20%. W produktach pochodzenia roślinnego żelazo jest w postaci trudno przyswajalnej, niehemowej i jego przyswajanie dochodzi do 5%. Przyswajanie żelaza zmniejszają sole wapnia, fosforu, mleko, sery, herbata (tanina), kawa i fityniany znajdujące się w nasionach zbóż.

żelazo fe

Zapotrzebowanie

Zapotrzebowanie na żelazo zależy od różnych czynników, takich jak wiek, płeć czy stan organizmu, w związku z czym jest zmienne. Średnie dzienne zapotrzebowanie wynosi dla mężczyzn – 10 mg/dobę, dla kobiet: w wieku 19-50 – 18 mg/dobę, po 50 roku życia – 10 mg/dobę, w okresie ciąży – 27 mg/dobę, w okresie laktacji – 10 mg/dobę.

Źródła żelaza

żelazo

[ hana-code-insert ] ''YR' is not found
[ hana-code-insert ] ''Najlepsze' is not found

Żelazo dzieli się na hemowe, którego źródłem są głównie produkty pochodzenia zwierzęcego oraz niehemowe – zawarte głównie w produktach roślinnych. Dużo żelaza zawiera: wątroba i chude czerwone mięso. Można je znaleźć także w: roślinach strączkowych (np. fasoli, soczewicy czy ciecierzycy), natce pietruszki, szpinaku, szczypiorku, brokułach, sałacie, burakach, pieczywie i produktach zbożowych, orzechach, suszonych owocach (morelach, śliwkach, winogronach), rybach i jajach.

Żelazo i jego rola w organizmie

  • Bierze udział w transporcie tlenu.
  • Bierze udział w tworzeniu składników krwi, takich jak erytrocyty i leukocyty.
  • Jako składnik cytochromów bierze udział w przenoszeniu elektronów.
  • Jest niezbędne dla dobrego funkcjonowania układu odpornościowego.
  • Poprawia wytrzymałość i wzmaga aktywność fizyczną.
  • Wpływa na procesy budulcowe i wzrostowe.
  • Zapobiega uczuciu zmęczenia.
  • Żelazo ma właściwości przeciwutleniające, to znaczy pomaga walczyć z wolnymi rodnikami.
  • Żelazo odgrywa ważną rolę w przypadku kobiet w ciąży, ponieważ warunkuje prawidłowy rozwój mózgu oraz tkanek płodu.

zelazo1

Niedobór żelaza i jego objawy

Niedobory żelaza zdarzają się dość często. Do niedoboru żelaza może dojść przy niedostatecznym dostarczaniu go z dietą. A także podczas intensywnych krwawień, obfitych miesiączek, upośledzonego wchłaniania jelitowego oraz w przebiegu chorób zakaźnych i pasożytniczych. Niedobór żelaza w organizmie powoduje niedokrwistość, czyli anemię, która szczególnie często występuje w czasie ciąży. By stwierdzić niedobór, niezbędne jest wykonanie badania krwi.

Objawy niedoboru:

  • Bladość skóry,
  • Bóle głowy,
  • Krwawienie z nosa,
  • Łamliwość włosów i paznokci,
  • Owrzodzenie języka oraz błony śluzowej jamy ustnej,
  • Problemy z koncentracją,
  • Przemęczenie i osłabienie,
  • Siniaki,
  • Spadek sprawności fizycznej,
  • Wzmożona senność,
  • Zaburzenia rytmu serca,
  • Złe samopoczucie.

warzywa-brokuly-szczypior

Nadmiar żelaza

Nadmiar tego pierwiastka też nie jest dobry. Zbyt duża jego ilość może odkładać się w wątrobie, trzustce i innych narządach, powodując zatrucia. Nadmiar żelaza w organizmie może wywołać również: zaburzenia hormonalne, bóle stawów, uczucie zmęczenia, osteoporozę i depresję.

Justa 2013

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 10.0/10 (2 votes cast)
Żelazo i jego rola w organizmie, 10.0 out of 10 based on 2 ratings

Podziel się:

Komentarz

komentarz